Vardiya çizelgesi ne işe yarar?
Vardiyalı çalışan işyerlerinde kimin hangi gün hangi saatlerde çalışacağını önceden planlamak; hem hizmetin kesintisiz sürmesini hem de çalışma süresi kurallarına uyulmasını sağlar. Bu ücretsiz Excel şablonu, bir aylık vardiya planını tek sayfada hazırlamanız, çalışan başına saatleri ve her vardiyadaki kişi sayısını görmeniz için hazırlandı.
Şablonda neler var?
- Çizelge: 20 çalışan ve ayın tüm günleri; her hücrede açılır listeden vardiya kodu. Sağda toplam saat, ortalama haftalık saat, gece vardiyası, hafta tatili ve izin günü sayıları; altta günlük kişi sayısı tablosu.
- Vardiyalar: kod, başlangıç, bitiş ve mola süresi. Net saat formülle hesaplanır; kendi vardiyalarınızı ekleyebilir ya da saatleri değiştirebilirsiniz.
- Nasıl kullanılır: adım adım rehber.
Vardiya planlarken uyulması gereken kurallar
- Haftalık çalışma süresi en çok 45 saattir; aşan kısım fazla çalışmadır ve %50 zamlı ödenir.
- Günlük çalışma, fazla çalışma dahil 11 saati aşamaz.
- Gece çalışması (20:00–06:00 dönemi) 7,5 saati aşamaz; sektörel istisnalar yazılı onaya bağlıdır.
- Haftada en az 24 saat kesintisiz hafta tatili verilmelidir.
- Vardiya süresine göre ara dinlenme verilir: 4 saate kadar 15 dakika, 7,5 saate kadar 30 dakika, daha uzun işlerde 1 saat.
Gece postası ve vardiya değişimi
Gece ve gündüz çalışılan işlerde çalışanların sürekli gece postasında tutulmaması gerekir. Kanuna göre bir çalışma haftası gece postasında çalışan işçi, ardından gelen çalışma haftasında gündüz postasına alınır; böylece postalar sıraya konulur. Postalar değiştirilirken çalışanların yeterli dinlenme süresi almadan yeni postaya başlatılmaması da önemlidir. Şablondaki “Gece” sütunu, her çalışanın ay içinde kaç gece vardiyası yaptığını göstererek bu dengeyi kurmanıza yardımcı olur.
Sabit mi dönüşümlü mü?
Sabit vardiyada her çalışan hep aynı saatlerde çalışır; planlaması kolaydır ama gece vardiyası tek bir gruba yüklenir. Dönüşümlü vardiyada çalışanlar belirli aralıklarla sabah, akşam ve gece arasında yer değiştirir; yük daha adil dağılır, ancak her değişimde dinlenme süreleri dikkatle planlanmalıdır. Şablon iki yöntemi de destekler: kodları günlere istediğiniz düzende yerleştirmeniz yeterli.
Plan ile gerçekleşen arasındaki fark
Vardiya çizelgesi bir plandır; bordroya ve fazla mesaiye esas olan ise fiili çalışmadır. Geç gelen, erken çıkan ya da vardiya değiştiren çalışanlar planla gerçekleşen arasında fark yaratır. Ay sonunda bu farkın elle bulunması zaman alır ve hataya açıktır. Fiili giriş-çıkışların kayıtlı olduğu bir sistemde plan ile gerçekleşen kendiliğinden karşılaştırılabilir.
Puantaj için puantaj şablonu, bir haftanın kesin saatleri için çalışma saati hesaplama aracını kullanabilirsiniz.