Brüt maaştan nete nasıl gelinir?
Bordroda hesap her zaman brüt maaştan başlar. Önce sigorta kesintileri düşülür, kalan tutar gelir vergisi matrahıdır. Matrah üzerinden yıl içindeki birikime göre gelir vergisi hesaplanır, brüt üzerinden de damga vergisi alınır. Son olarak asgari ücret istisnası düşülür ve net maaş ortaya çıkar.
| Kesinti (2026) | Oran | Neyin üzerinden? |
|---|---|---|
| SGK işçi payı | %14 | Brüt (en fazla 297.270 TL) |
| İşsizlik sigortası işçi payı | %1 | Brüt (en fazla 297.270 TL) |
| Gelir vergisi | %15 – %40 | Brüt − SGK − işsizlik (kümülatif) |
| Damga vergisi | binde 7,59 | Brüt |
2026 gelir vergisi dilimleri (ücretliler)
| Yıllık kümülatif matrah | Oran |
|---|---|
| 0 – 190.000 TL | %15 |
| 190.000 – 400.000 TL | %20 |
| 400.000 – 1.500.000 TL | %27 |
| 1.500.000 – 5.300.000 TL | %35 |
| 5.300.000 TL üzeri | %40 |
Dilim, o ayın maaşına değil yıl başından bu yana biriken matraha bakar. Yalnızca sınırı aşan kısım yeni orandan vergilenir.
Asgari ücret istisnası ay ay
Asgari ücret istisnası her çalışana uygulanır: maaştan, asgari ücrete düşen gelir vergisi ve damga vergisi kadar tutar düşülür. Gelir vergisi istisnası, asgari ücretin de yıl içinde dilim değiştirmesi nedeniyle aydan aya farklıdır:
| Ay (2026) | Gelir vergisi istisnası | Damga vergisi istisnası |
|---|---|---|
| Ocak – Haziran | 4.211,33 TL | 250,70 TL |
| Temmuz | 4.537,75 TL | 250,70 TL |
| Ağustos – Aralık | 5.615,10 TL | 250,70 TL |
Bu rakamlar sabit bir tablodan değil, asgari ücretin aylık matrahı olan 28.075,50 TL’nin yıl içindeki birikimine 2026 tarifesinin uygulanmasıyla bulunur. Hesaplayıcı da aynı formülü kullanır.
Örnek: 50.000 TL brüt maaşın Ocak neti
- SGK işçi payı: 50.000 × %14 = 7.000,00 TL
- İşsizlik sigortası: 50.000 × %1 = 500,00 TL
- Gelir vergisi matrahı: 50.000 − 7.500 = 42.500,00 TL → vergi 6.375,00 TL − istisna 4.211,33 TL = 2.163,67 TL
- Damga vergisi: 379,50 TL − istisna 250,70 TL = 128,80 TL
Net maaş: 50.000 − 7.000 − 500 − 2.163,67 − 128,80 = 40.207,53 TL. Aynı maaşta kümülatif matrah Mayıs’ta 190.000 TL’yi, Ekim’de 400.000 TL’yi geçer; bu aylardan itibaren net maaş düşer. Hesaplayıcının altındaki 12 aylık döküm bu değişimi ay ay gösterir.
İşverene toplam maliyet
Çalışanın brüt maaşı işverenin ödediği toplam tutar değildir. İşveren brüt maaşın üzerine kendi SGK payını (teşviksiz %21,75) ve işsizlik sigortası işveren payını (%2) öder; bu primler de SGK tavanı olan 297.270 TL’ye kadar hesaplanır. Şartları sağlayan işverenler için SGK işveren payında indirim vardır: 2026’da imalat dışı sektörlerde 2 puan, imalat sektöründe 5 puan. Hesaplayıcıdaki “işveren SGK teşviki” alanı bu seçenekleri gösterir; ayrıntılı karşılaştırma için işveren maliyeti aracımızı kullanabilirsiniz.
Brüt maaşa neler dahildir?
Bordroda brüt ücret yalnız çıplak maaştan oluşmayabilir. Fazla mesai ücreti, prim ve ikramiyeler, nakit olarak ödenen yol ve yemek yardımları gibi ödemeler de genellikle aynı ayın brütüne eklenir ve kesintilere tabi olur. Bazı yemek ödemelerinin belirli bir tutarı vergiden istisnadır; istisnayı aşan kısım ücrete eklenir. Bu araç tek bir aylık brüt tutarla çalışır: ek ödeme aldığınız ayın brütünü toplam olarak girerseniz o ayın neti doğru çıkar.
İşveren her ödeme döneminde çalışana ücret hesap pusulası (bordro) vermekle yükümlüdür. Pusulada brüt ücret, kesintilerin her biri ve net tutar ayrı ayrı görünür. Kendi bordronuzu bu araçla karşılaştırırken aynı ayı ve yıl içinde işe başladığınız ayı seçmeyi unutmayın; kümülatif vergi matrahı işe başladığınız aydan itibaren birikir.
Netten brüte hesap
Net maaş üzerinden anlaşma yapıldıysa, işverenin her ay ödemesi gereken brüt farklı olur: vergi dilimi yükseldikçe aynı neti vermek için daha yüksek brüt gerekir. “Net maaşı” seçeneğiyle her ayın brütünü ve işverene toplam maliyetini görebilirsiniz.
Sık yapılan hatalar
- AGİ’yi hesaba katmak. Asgari geçim indirimi uygulaması kaldırıldı; yerini asgari ücret istisnası aldı.
- Dilime girince tüm maaşın yüksek orandan vergilendiğini sanmak. Yalnızca sınırı aşan kısım yeni orandan vergilenir.
- Ocak ayının netini yıl boyu sabit varsaymak. Özellikle net maaş anlaşmalarında, yılın ikinci yarısında işveren maliyeti artar.
- Geçen yılın parametrelerini kullanmak. 2026 hesaplarında asgari ücret 33.030 TL brüt, SGK tavanı 297.270 TL’dir.
Fazla mesainin maaşa etkisini görmek için fazla mesai ücreti hesaplama aracını kullanabilirsiniz.